Bối cảnh chuyển dịch nhân sự trước làn sóng Trí tuệ nhân tạo (AI)

Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo tạo sinh (Generative AI) và tự động hóa đang tái định hình toàn bộ cấu trúc thị trường lao động cũng như cách thức vận hành của các doanh nghiệp khởi nghiệp. Tại Hội thảo quốc tế SANDBOX 2026 tổ chức ngày 28/10/2026 tại trụ sở Tập đoàn FPT và Trường Đại học Kinh tế – Đại học Quốc gia Hà Nội (VNU-UEB), các học giả quốc tế, nhà hoạch định chính sách và lãnh đạo doanh nghiệp công nghệ đã cùng phân tích sâu sắc những thách thức về nguồn nhân lực đổi mới sáng tạo tại Việt Nam.

Các báo cáo tại hội thảo chỉ ra rằng, rào cản lớn nhất của doanh nghiệp Việt khi triển khai các dự án chuyển đổi số và khởi nghiệp công nghệ sâu (DeepTech) không chỉ nằm ở nguồn vốn mà chính là sự thiếu hụt đội ngũ nhân sự vừa am hiểu công nghệ lõi, vừa có tư duy quản trị thương mại hóa sản phẩm.

Mô hình liên kết "3 Nhà": Nhà nước – Nhà trường – Doanh nghiệp

Để khắc phục khoảng cách giữa đào tạo hàn lâm và nhu cầu thực chiến của thị trường, các chuyên gia tại hội thảo nhấn mạnh vai trò của cơ chế hợp tác chặt chẽ giữa Nhà nước, các trường đại học trọng điểm và khối doanh nghiệp công nghệ dẫn đầu:

• Đưa bài toán thực tế của doanh nghiệp vào giảng đường: Các tập đoàn công nghệ như FPT phối hợp trực tiếp với các trường đại học xây dựng học phần thực hành, phòng thí nghiệm mở (Open Lab) và vườn ươm khởi nghiệp ngay trong khuôn viên trường.

• Phát triển kỹ năng kép cho nhân sự trẻ: Trang bị năng lực ứng dụng AI song hành với tư duy phản biện, quản trị rủi ro tài chính và đạo đức công nghệ.

• Cơ chế Sandbox trong giáo dục và nghiên cứu: Khuyến khích giảng viên và sinh viên tham gia đồng sáng lập các dự án Spin-off (doanh nghiệp khởi nguồn từ viện trường) để thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học.

Khuyến nghị cho cộng đồng doanh nghiệp khởi nghiệp thuộc mạng lưới VNSIC

Từ các kết quả nghiên cứu công bố tại SANDBOX 2026, các doanh nghiệp khởi nghiệp được khuyến nghị cần chuyển dịch chiến lược quản trị nhân tài: thay vì cạnh tranh tuyển dụng truyền thống, startup cần tận dụng công cụ AI để tối ưu hóa hiệu suất đội ngũ tinh gọn, đồng thời chủ động kết nối với mạng lưới chuyên gia và trường đại học thông qua đầu mối VNSIC để tiếp cận nguồn nhân lực R&D chất lượng cao với chi phí hợp lý.